Ademwerk
Ons leven speelt zich af tussen een in- en een uitademing. De adem is letterlijk onze levensenergie. In dat leven ademen we gemiddeld 20.000 keer per dag. Als je rent is je adem anders dan als je een boek zit te lezen. Je adem is anders bij blijdschap, stress, paniek, verdriet, boosheid. En dat gebeurd allemaal onbewust. Gelukkig maar!
Het interessante is dat we andersom met onze adem (bewust) invloed kunnen uitoefenen op ons lichaam, op onze gedachten en emoties, op onze staat van zijn. En dat noemen we ademwerk (breathwork). Er zijn veel verschillende soorten ademwerk en ze hebben niet allemaal hetzelfde effect. Je kan ze onderscheiden in de volgende categorieën:
1. Strategische interventies
Het bewust toepassen van ademhaling om je aan te passen of te optimaliseren voor een specifieke situatie of gewenst resultaat.
Zo kunnen we bijvoorbeeld ons parasympathisch zenuwstelsel activeren waardoor stress afneemt in ruil voor rust en ontspanning. En dat is heel hard nodig, want helaas lopen er veel te veel mensen (onbewust) rond met chronische stress. En chronische stress is een sluipmoordenaar. Bij stress staat je parasympathisch zenuwstelsel buiten spel en daarmee processen zoals je spijsvertering, het vitaal houden van je immuunsysteem en zelfgenezende vermogen van je lichaam.
Naast het verbeteren van je ademhaling voor een betere gezondheid, kan ademwerk ook van pas komen wanneer je bijzondere wensen hebt. Misschien zoek je een alternatief voor een bak koffie, wil je meer helderheid in je hoofd voor het belangrijke werk dat je doet of wil je beter presteren bij het sporten. Jouw adem is hier voor uitgerust. Jouw adem is een stuk gereedschap die je altijd bij je hebt en bewust kunt inzetten om je lichaamsprocessen te sturen. Meer zuurstof naar de hersenen, naar de spieren of juist naar de spijsvertering of het immuunsysteem? Welke hormonen zijn mij van dienst en hoe kan ik die met de adem activeren? De mogelijkheden zijn bijna oneindig. Met de adem heb je werkelijk jouw goud in handen.
2. Gewoonte optimalisatie
Het verbeteren van het onbewuste ademhalingspatroon door bewust bepaalde aspecten ervan te trainen.
Gedurende het leven zijn veel mensen onbewust toch onregelmatig, oppervlakkig, beperkt of teveel gaan ademen. Ademhalingsgewoontes worden sterk beïnvloed door levensstijl, omgeving en genetische aanleg. Alledaagse gewoonten die voorkomen uit keuze of noodzaak kunnen leiden tot een aanhoudende slechte of disfunctionele ademhaling, met alle negatieve gevolgen van dien. Denk aan zittend bureauwerk (of erger: stressend zitten), tv kijken, het eten van verwerkte voedingsmiddelen en overmatig praten. Maar ook psychologische omstandigheden (stress en angst) kunnen een grote rol spelen. Dit kan zelfs in het verleden hebben plaatsgevonden, waardoor het lichaam en het adempatroon is geprogrammeerd.
Een disfunctionele ademhaling kan leiden tot een verscheidenheid aan klachten en is zelfs gerelateerd aan veel ziektebeelden, waaronder lage weerstand, laaggradige ontstekingen (de basis onder vele welvaartsziekten zoals hart- en vaatziekten, auto-immuunziektes en kanker), astma, bronchitis, hartkloppingen, hooikoorts, etc. Een goede (functionele) ademhaling kan helpen je lichaam weer in balans te brengen en de vitaliteit en weerstand verhogen. Ook kunnen ziektebeelden verminderen of verdwijnen.
3. Hormetische training
Het lichaam bewust blootstellen aan een biochemische stressor om het efficiënter en veerkrachtiger te maken.
Het is heel vitaliserend om regelmatig je lichaam bloot te stellen aan gezonde stress (hormetische stress). Dit werkt alleen als daarna ook een diepe ontspanning bereikt kan worden. Dat hoort dan ook bij dit type ademwerk. Andere voorbeelden van hormetische stress (gezonde stress) is blootstellen aan hitte of koude (kijk op winterzeebad), periodiek vasten, fysieke inspanning, voeding en fytotoxinen en mentale en emotionele uitdagingen. Hormetische stress maakt stresstoleranter en heeft een positieve uitwerking op de sleutelsystemen in jouw lichaam, en dus op je levenskwaliteit (fysieke energie, mentale rust en zielsgeluk).Hormetische stress maakt je sterker en chronische stress maakt je zwakker. De oneliner 'Als je het ongemak op de korte termijn niet regelmatig opzoekt, zoekt het ongemak jou op de lange termijn op’ is hier van toepassing.
4. Therapeutische intensiteit
Een intens, meestal hoog-ventilatie ademhalingspatroon gebruiken om een veranderde staat van openheid, kwetsbaarheid en heling te bereiken in een veilige, begeleide sessie.
Dit is het domein van diepe ademhaling, veranderde bewustzijnstoestanden en tijdelijke ontregeling van het zenuwstelsel. Deze vorm van ademwerk helpt het lichaam (uiteindelijk) diep te ontspannen. Er ontstaat ruimte voor ‘stroming’ (beweging van energie), waardoor traumasporen geheeld kunnen worden en emotionele en mentale blokkades opgeheven. Ik noem het graag ‘het ontspannen in wie je bent’. Doordat er diepere fysiologische en emotionele verschuivingen kunnen plaatsvinden, zijn hier ook de meeste veiligheidsaspecten van toepassing.
De verbonden ademhaling (ook wel ademreis genoemd) is een belangrijke ’techniek’ die voor deze categorie waardevol kan zijn.
Het verbonden ademen kan in verschillende vormen en intensiteiten. Dit stem ik af op de persoon en de situatie. Als er sprake is van bijvoorbeeld grote stress, uitputting of PTSS doe ik een hele zachte en milde vorm van verbonden ademen of maak ik gebruik van de techniek Inner Healing Touch (IHT). Bij IHT wordt geen gebruik gemaakt van bewuste ademhaling, maar is wel heel helend.

